SumizAI vs Trilium Notes: dwa drzewa, dwóch ogrodników
Trilium Notes to darmowy, otwartoźródłowy notatnik dla osób, które lubią budować strukturę: drzewo notatek o dowolnej głębokości, klony pozwalające jednej notatce siedzieć w kilku gałęziach, etykiety i relacje, a na wierzchu skrypty. SumizAI też układa wszystko w drzewo, ale układa je model, bo treścią są notatki AI pisane z Twoich czatów.
W Trilium ogrodnikiem jesteś Ty. Tutaj model sadzi, a Ty przycinasz. Fakty o Trilium pochodzą z triliumnotes.org i repozytorium projektu na GitHubie (odczyt 23 października 2026 r.).
1., 1.1, a), a.1).Jak każda z aplikacji hoduje swoje drzewo
Trilium daje drzewo i wszystkie narzędzia do jego kształtowania. Tworzysz notatkę, przeciągasz ją pod rodzica, klonujesz do drugiej gałęzi, dodajesz etykietę #status=draft albo relację do innej notatki, a potem puszczasz po tych atrybutach zapytanie lub skrypt. Nic się nie przesuwa, dopóki sam tego nie zrobisz.
W aplikacji z notatkami AI spis treści dzielisz z modelem. Gdy odpowiedź jest warta zachowania, model wybiera istniejący rozdział po numerze albo prosi o nowy podrozdział, do sześciu poziomów w głąb. Usunięcie rozdziału przenosi jego notatki do rodzica, więc nic nie ginie. Klonów, etykiet i skryptów nie ma.
Wymiana jest więc prosta. Trilium nagradza tych, którzy lubią projektować strukturę. Drugie drzewo jest dla osób, które wolałyby nigdy nie myśleć, gdzie odłożyć notatkę.
Funkcja po funkcji
| SumizAI | Trilium Notes | |
|---|---|---|
| Kto pisze | Model, na podstawie czatu; Ty poprawiasz | Ty |
| Kto porządkuje | Model wybiera albo tworzy rozdział | Ty, z klonami i atrybutami |
| Cena | 7 dni za darmo, potem 1 USD miesięcznie | Za darmo, bez planu premium i rejestracji |
| Licencja | Zamknięta, subskrypcja | AGPL-3.0, open source |
| Platformy | Najpierw macOS, wkrótce w Mac App Store; Windows, iOS, Android w przygotowaniu | Wersje na Windows, macOS i Linuksa; serwer dostępny w przeglądarce; brak oficjalnej aplikacji mobilnej |
| Przechowywanie | Zwykłe pliki .md na dysku, lokalny indeks | Własna baza Trilium, na Twoim komputerze lub serwerze |
| Szyfrowanie | Brak; notatki nie trafiają na nasz serwer | Ochrona hasłem dla wybranych notatek |
| Typy notatek | Notatki tekstowe ze źródłem, podsumowaniem i rozwinięciem | Tekst, kod, Canvas (Excalidraw), Mermaid, mapy relacji i inne |
| AI | Rdzeń aplikacji: 7 dostawców na Twoim kluczu | Opcjonalne, domyślnie wyłączone |
| Synchronizacja | Brak | Przez własny albo chmurowy serwer synchronizacji |
| Import i eksport | Import .md, .txt, .pdf; eksport ZIP, PDF, PowerPoint | Markdown, HTML i OPML w obie strony; import z Evernote |
Przenosiny drzewa z Trilium
Trilium eksportuje do Markdown, HTML i OPML. Wybierz Markdown i wskaż importerowi folder z eksportem. Importer obsługuje .md, .markdown, .txt i .pdf, bierze plik po pliku, zachowuje oryginalny tekst jako źródło nowej notatki AI i po każdym pliku przebudowuje spis treści.
Powiedzmy jasno, co nie przetrwa. Klony, etykiety, relacje i skrypty nie mają odpowiednika, a model buduje własny układ rozdziałów zamiast kopiować Twoje gałęzie. Eksportu HTML i OPML importer w ogóle nie przyjmie.
W drugą stronę: vault eksportuje się jako ZIP z base.md (spis treści) i katalogiem notes/, a Trilium importuje Markdown.
Zostań przy Trilium, gdy
- Nie chcesz płacić i chcesz mieć własny serwer: Trilium jest darmowe, bez zablokowanych funkcji, a serwer synchronizacji postawisz sam.
- Struktura jest celem. Klony, atrybuty i zapytania pozwalają jednej notatce żyć w trzech kontekstach, czego spis treści układany przez model nawet nie próbuje.
- Skryptujesz notatki. Trilium jest programowalne, tutaj skryptów nie ma.
- Rysujesz. Canvas oparty na Excalidraw, diagramy Mermaid i mapy relacji są wbudowane.
- Potrzebujesz Linuksa albo przeglądarki na dowolnym komputerze przez własny serwer.
Wybierz notatki AI, gdy Twój dzień wygląda tak
Administrator przenosi bazę danych na nowy serwer. W ciągu dnia pyta GPT o flagi pg_dump, o to, jak trzymać niskie opóźnienie replikacji podczas przełączenia, i co sprawdzić przed zmianą DNS. W Trilium każda z tych odpowiedzi wymaga notatki, miejsca w drzewie i pewnie etykiety. Wieczorem zapisane są dwie z trzech.
W aplikacji zaczynającej od czatu wszystkie trzy lądują w rozdziale 5. Bazy danych, każda z tytułem, podsumowaniem w jednym zdaniu i oryginalną wymianą zdań pod spodem. Gdy drugie pytanie pokrywa się z pierwszym, drugi model ocenia parę w skali 0–1 i proponuje połączenie. Za miesiąc pytanie o nieudane odtworzenie kopii idzie ze spisem treści i najwyżej pięcioma trafnymi notatkami, w limicie 24 000 znaków, a ekran pokazuje, których użyto.
Druga połowa to cena: 1 USD miesięcznie za aplikację do notatek AI plus koszt modelu płacony bezpośrednio Anthropic, OpenAI, Google, Groq albo OpenRouter. Z lokalną Ollamą lub własnym serwerem zgodnym z API OpenAI pytania nie opuszczają Twojej sieci.
Jeśli na liście masz też Obsidiana, rachunek wychodzi podobnie. Jako Obsidian alternatywa ta aplikacja pisze notatki za Ciebie, a alternatywa dla Obsidiana z notatkami AI zostawia zwykłe pliki Markdown z linkami względnymi, więc wyeksportowany vault otwiera się w Obsidianie.
Trilium i notatki AI: częste pytania
Czy Trilium Notes jest nadal rozwijane?
Tak. Projekt jest na GitHubie w organizacji TriliumNext i ma stronę triliumnotes.org.
Czy Trilium ma AI?
Strona podaje, że funkcje AI są opcjonalne i domyślnie wyłączone. Włączasz je sam; nie piszą notatek z Twoich rozmów prowadzonych gdzie indziej.
Czy jest aplikacja mobilna?
Oficjalnej Trilium nie ma; strona odsyła do interfejsu webowego i nieoficjalnych aplikacji, np. TriliumDroid. Po naszej stronie najpierw będzie Mac, a iOS i Android są w przygotowaniu.
Czy mogę używać obu?
Tak. W Trilium trzymaj bazę wiedzy, którą sam projektujesz, a odpowiedzi z czatów niech model odkłada do osobnego vaulta.
Źródła: triliumnotes.org i repozytorium TriliumNext/Trilium na GitHubie (funkcje, platformy, licencja), odczyt 23 października 2026 r.
Inne porównania
Niech model sadzi drzewo
Najpierw Mac App Store: 7 dni za darmo, potem 1 USD miesięcznie.